Ουσιαστική υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης και παραβίαση της συνταγματικής επιταγής του άρθρου 16 περί ισότιμης πρόσβασης όλων των μαθητών στην Παιδεία
Του ΣΤΑΥΡΟΥ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Όταν τον Σεπτέμβριο του 2024 προχωρούσαν οι μαθητές των Σφακίων σε κατάληψη των σχολείων, με την αμέριστη συμπαράσταση των γονιών τους που ζητούσαν ίσα δικαιώματα των παιδιών τους στη μάθηση, όλοι θεώρησαν ότι με κάποιον τρόπο θα λυνόταν το πρόβλημα. Έπειτα από μία διετία, οι κινητοποιήσεις τριών δήμων αποδεικνύουν ότι στο υπουργείο Παιδείας αδυνατούν να αντιληφθούν τι ακριβώς πρέπει να κάνουν για να βοηθήσουν τους μαθητές των δυσπρόσιτων περιοχών, να τους παράσχουν ισότιμη πρόσβαση στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευσή τους. Όπως επίσης δυσκολεύονται να κατανοήσουν τις ανάγκες σε δασκάλους και καθηγητές, μέσα από τη σωστή αξιοποίηση όσων κατάγονται ή μένουν σε δυσπρόσιτες περιοχές.
Παθογένεια
Το θέμα είναι πολύ σοβαρό και ξεπερνάει τις κομματικές γραμμές και τις πολιτικές αποχρώσεις. Πρόκειται για μια διαχρονική παθογένεια που απαιτεί ξεκάθαρες αποφάσεις. Δεν χρειάζονται τόλμη και ριζοσπαστικά μέτρα. Λογική απαιτείται και το αντιλαμβάνεται ο αναγνώστης των ψηφισμάτων που έστειλαν στις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Παιδείας αλλά και στην Περιφέρεια Κρήτης οι Δήμοι Σφακίων, Αποκορώνου και Καντάνου – Σελίνου. Εκεί καταγράφονται οι αγωνίες των γονιών, η ανασφάλεια των μαθητών και η βούληση των δημοτικών αρχών να βοηθήσουν τις περιοχές τους. Με ομοφωνία, μάλιστα, τα τρία ψηφίσματα έγιναν ένα, που έφερε την υπογραφή της Περιφέρειας Κρήτης.
«Σε κοινή θεσμική πρωτοβουλία, τα Δημοτικά Συμβούλια των Δήμων Σφακίων, Καντάνου – Σελίνου και Αποκορώνου Χανίων ενέκριναν ομόφωνα το παρόν ψήφισμα, με στόχο τη στήριξη και ουσιαστική ενίσχυση των δυσπρόσιτων σχολικών μονάδων των περιοχών τους.
Τα Δημοτικά Συμβούλια, των Δήμων Σφακίων, Αποκορώνου και Καντάνου – Σελίνου Χανίων εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους για τα σοβαρά και διαχρονικά προβλήματα στελέχωσης και λειτουργίας των σχολικών μονάδων στις ορεινές, απομακρυσμένες και χαρακτηρισμένες ως δυσπρόσιτες περιοχές των δήμων μας.
Ελλείψεις
Η συνεχιζόμενη έλλειψη εκπαιδευτικών, οι καθυστερήσεις στην κάλυψη των κενών, οι συχνές μετακινήσεις και αποσπάσεις, τα μειωμένα ωράρια λειτουργίας και η απουσία παιδαγωγικής συνέχειας συνιστούν ουσιαστική υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης και παραβίαση της συνταγματικής επιταγής του άρθρου 16 περί ισότιμης πρόσβασης όλων των μαθητών στην Παιδεία.
Οι μαθητές των περιοχών μας δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως πολίτες δεύτερης κατηγορίας. Η εκπαίδευση στις δυσπρόσιτες περιοχές δεν αποτελεί διοικητική λεπτομέρεια, αλλά ζήτημα κοινωνικής συνοχής, περιφερειακής ανάπτυξης και εθνικής σημασίας.
Παράλληλα διαπιστώνεται ότι το ισχύον πλαίσιο μοριοδότησης των εκπαιδευτικών, αν και θεσπίστηκε με στόχο τη στήριξη των δυσπρόσιτων σχολείων, δεν εξασφαλίζει επαρκώς τη σταθερότητα του εκπαιδευτικού προσωπικού και την παιδαγωγική συνέχεια. Η επιλογή σχολικών μονάδων αποκλειστικά για λόγους συγκέντρωσης μορίων οδηγεί σε διαρκή εναλλαγή προσωπικού και αποδυνάμωση της σχολικής κοινότητας», ανέφερε η περιφέρεια και ζήτησε: «Την άμεση πρόσληψη όλου του αναγκαίου εκπαιδευτικού προσωπικού, ώστε να καλυφθούν όλα τα κενά στις σχολικές μονάδες της Κρήτης. Μονιμοποίηση αναπληρωτών και κάλυψη όλων των κενών με συντομότερη διαδικασία. Αύξηση κινήτρων κοινωνικών και οικονομικών για τους εκπαιδευτικούς που τοποθετούνται σε δυσπρόσιτα σχολεία. Να εξισωθούν τα δικαιώματα των αναπληρωτών εκπαιδευτικών με εκείνα των μόνιμων. Θεσμοθέτηση ειδικού κεντρικού χρηματοδοτικού εργαλείου ή ειδικής κρατικής πρόβλεψης πόρων για την ουσιαστική εφαρμογή της ΚΥΑ 43802/23, ώστε να καταστεί εφικτή η δωρεάν παροχή σίτισης και καταλύματος διαμονής σε εκπαιδευτικούς που υπηρετούν σε δυσπρόσιτες περιοχές».
Πρωτοβουλία
Η πρωτοβουλία ανήκει επί της ουσίας στον Δήμο Σφακίων. Μην ξεχνάμε ότι ο δήμαρχος Γιάννης Ζερβός είχε σταθεί στο πλευρό των συμπολιτών του στις κινητοποιήσεις του 2024. Έτσι, στις 27 Ιανουαρίου συγκάλεσε δημοτικό συμβούλιο με το 4ο θέμα στην ημερήσια διάταξη να αναφέρει: «Ψήφισμα για τη στήριξη και την εύρυθμη λειτουργία των σχολικών μονάδων δυσπρόσιτων περιοχών και την αναμόρφωση του πλαισίου μοριοδότησης των εκπαιδευτικών».
Στην αρχική τοποθέτησή του ο Γιάννης Ζερβός ανέφερε τις ελλείψεις, περιέγραψε την κατάσταση και υπενθύμισε ότι «στις 30 Σεπτεμβρίου 2024 συζητήθηκε στη Βουλή επίκαιρη ερώτηση της βουλευτού Χανίων και νυν υφυπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου κυρίας Σέβης Βολουδάκη προς τον τότε αρμόδιο υπουργό, που αφορούσε την άμεση ανάγκη στελέχωσης των σχολικών μονάδων του Δήμου Σφακίων. Κατά τη συζήτηση επισημάνθηκαν η διαχρονική έλλειψη εκπαιδευτικών, η υποβάθμιση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και η επιβάρυνση των τοπικών κοινωνιών. Η κοινοβουλευτική αυτή παρέμβαση επιβεβαιώνει ότι το πρόβλημα είναι γνωστό, διαρκές και απαιτεί άμεσες, θεσμικά τεκμηριωμένες λύσεις».
Μοριοδότηση
Ο κ. Ζερβός αναφέρθηκε και στη μοριοδότηση των εκπαιδευτικών, με επισημάνσεις για τη σωστή λειτουργία του συστήματος. «Στο πλαίσιο αυτό προτείνεται η θεσμοθέτηση αυξημένης και ενισχυμένης μοριοδότησης για τους εκπαιδευτικούς που επιλέγουν συνειδητά τη μακροχρόνια υπηρεσία σε δυσπρόσιτες σχολικές μονάδες. Ειδικότερα προτείνεται γενναία μοριοδότηση για όσους υπηρετούν για χρονικό διάστημα τουλάχιστον τριών (3) συνεχόμενων σχολικών ετών στο ίδιο απομακρυσμένο και χαρακτηρισμένο ως δυσπρόσιτο σχολείο, υπό την απαραίτητη προϋπόθεση της πραγματικής, συνεχούς και αδιάλειπτης παροχής εκπαιδευτικού έργου με φυσική παρουσία. Η πρόβλεψη αυτή: Αναγνωρίζει το αυξημένο λειτουργικό και προσωπικό βάρος της μακροχρόνιας υπηρεσίας σε δυσπρόσιτες περιοχές. Ενισχύει τη σταθερότητα του εκπαιδευτικού προσωπικού. Αποκαθιστά την παιδαγωγική συνέχεια. Δημιουργεί διαφανή και θετικά κίνητρα για υπεύθυνη και συνειδητή επιλογή τοποθέτησης.
Η αυξημένη μοριοδότηση οφείλει να συνδέεται με τη διάρκεια της πραγματικής και συνεχούς υπηρεσίας στη συγκεκριμένη σχολική μονάδα και όχι με τυπικά, αποσπασματικά ή διοικητικά στοιχεία παρουσίας. Για τον λόγο αυτόν προτείνεται η μοριοδότηση να αποδίδεται μόνο για τον χρόνο κατά τον οποίο ο εκπαιδευτικός παρέχει εκπαιδευτικό έργο με φυσική παρουσία στο σχολείο και να αναστέλλεται σε περιπτώσεις μακράς άδειας ή παρατεταμένης απουσίας.
Με τον τρόπο αυτόν διασφαλίζεται η ισονομία, αποτρέπεται η καταστρατήγηση του συστήματος μοριοδότησης και αποκαθίσταται η αρχή της αξιοκρατίας (άρθρο 103 Συντ.) και της δικαιοσύνης έναντι των εκπαιδευτικών που υπηρετούν πραγματικά και καθημερινά στις δυσπρόσιτες σχολικές μονάδες», είπε χαρακτηριστικά.
Το ζητούμενο, βέβαια, είναι να ακούσει κάποιος τους τρεις δημάρχους και τους χιλιάδες συμπολίτες τους. Όπως καλό θα είναι να ακουστεί και η φωνή των εκπαιδευτικών. Διότι δεν ταλαιπωρούνται μόνο τα παιδιά σε Σφακιά, Αποκόρωνα και Κάντανο που αισθάνονται ότι γεννήθηκαν από έναν κατώτερο Θεό. Ταλαιπωρούνται και οι εκπαιδευτικοί που αν και κατάγονται ή μένουν σε δυσπρόσιτες περιοχές, αντί να καλύψουν τις ανάγκες στον τόπο τους, στέλνονται σε άλλες περιοχές για να βουλώσουν τρύπες.
«Η πρότασή μας για τους εκπαιδευτικούς που είναι μόνιμοι κάτοικοι δυσπρόσιτων περιοχών είναι όταν διορίζονται – προσλαμβάνονται ως αναπληρωτές στην περιφερειακή τους ενότητα, να έχουν προτεραιότητα στην επιλογή των δυσπρόσιτων σχολείων που βρίσκονται στο τόπο κατοικίας τους ή να δίνεται η δυνατότητα στους διευθυντές Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης να τους τοποθετούν στον τόπο μόνιμης κατοικίας τους», είναι η δική τους πρόταση, που θα μπορούσε να συμπεριληφθεί και στα ψηφίσματα, διότι κι εκείνοι γνωρίζουν το πρόβλημα.
*Όπως δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ της Κυριακής
Πηγή: ereportaz.gr