Ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, συμμετείχε σήμερα στην κοινή συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου και της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος με θέμα ημερήσιας διάταξης την επεξεργασία και εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας «Ενεργή μάχη: Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών και λοιπών φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών – Πρόβλεψη μηχανισμών άντλησης επιχειρησιακών διδαγμάτων – Ενίσχυση της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού – Αναβάθμιση Πυροσβεστικής Ακαδημίας – Ρυθμίσεις θεμάτων αρμοδιότητας Γενικής Γραμματείας Αποκατάστασης Καταστροφών και Κρατικής Αρωγής και λοιπές διατάξεις – Τροποποιήσεις ν. 4662/2020, ν.4555/2018, ν. 4797/2021 και ν. 5116/2024».
Στη συνεδρίαση παρέστη επίσης και ο Υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, αρμόδιος για την Κρατική Αρωγή, Κώστας Κατσαφάδος.
Ο κ. Κεφαλογιάννης παρουσίασε τους κεντρικούς άξονες του νέου νομοσχεδίου, υπογραμμίζοντας τη μετάβαση από την απλή αντίδραση στην ενεργητική πρόληψη.
Ο Υπουργός τόνισε ότι για πρώτη φορά θεσμοθετείται ένας επιστημονικά τεκμηριωμένος μηχανισμός για τη λήψη αποφάσεων, ενσωματώνοντας σύγχρονα εργαλεία, όπως η προδιαγεγραμμένη καύση και η επιχειρησιακή μετεωρολογία, μέσα από μια ενιαία αλυσίδα διοίκησης, κοινής αντίληψης και συντονισμού που βασίζεται σε κανόνες και όχι σε πρόσωπα ή συγκυρίες.
Παράλληλα, όπως γράφει το Πρώτο Θέμα, υπογράμμισε ότι η θεσμική οργάνωση από μόνη της δεν αρκεί, αν δεν συνοδεύεται από υψηλής ποιότητας πληροφορία και από σταθερή επιστημονική τεκμηρίωση στη λήψη αποφάσεων. Για τον λόγο αυτό, παρουσίασε τη σημασία της ενίσχυσης της επιχειρησιακής μετεωρολογίας, της εκτίμησης κινδύνων και της αξιοποίησης σύγχρονων βάσεων δεδομένων, ως οργανικών εργαλείων του μηχανισμού.
Ο Υπουργός έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην εκπαίδευση, στην επαγγελματική συγκρότηση και στον θεσμικά οργανωμένο εθελοντισμό, επισημαίνοντας πως το συνεκτικό νήμα του νομοσχεδίου είναι η μετάβαση από τον κατακερματισμό στη διαλειτουργικότητα, από τον αυτοσχεδιασμό στη διαδικασία και από την αντίδραση στη διαρκή ετοιμότητα, που θα ενώσει τις επιμέρους διατάξεις, με στόχο έναν μηχανισμό που θα λειτουργεί με κοινή γλώσσα και απόλυτη πειθαρχία την ώρα της κρίσης, με στόχο τη μείωση της αβεβαιότητας και των επικαλύψεων τη στιγμή που κάθε λεπτό είναι καθοριστικό.
O Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας ανέφερε κατά την ομιλία του στη συνεδρίαση:
«Καταρχάς να ευχαριστήσω όλους τους συναδέλφους μου, τους εισηγητές για τα σχόλιά τους, παρότι μπορεί να διαφωνούμε σε πολλά από αυτά, αλλά τουλάχιστον νομίζω ότι μπορεί να αποτελέσει μια καλή βάση για τις επόμενες συζητήσεις της Επιτροπής μας. Εκεί που, βεβαίως, θα διαφωνήσω είναι για αυτό το οποίο ακούστηκε περί διαβούλευσης του νομοσχεδίου.
Γιατί, ακούστε κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, και θέλω να καταγραφεί αυτό, ήδη από το καλοκαίρι είχα προαναγγείλει ότι θα έρθει ένα νομοσχέδιο συνολικά, το οποίο θα αφορά την Πολιτική Προστασία. Δεν ήρθε λοιπόν, σαν «κεραυνός εν αιθρία» ή σε κάποιο πολιτικό κενό. Αλλά ήταν πολύ συγκεκριμένη η τομοθέτηση του νομοσχεδίου.
Πριν κατατεθεί το νομοσχέδιο στην επίσημη διαβούλευση, είχε προηγηθεί λεπτομερέστατη διαβούλευση με όλους τους επιστημονικούς, τους κοινωνικούς φορείς όπως και την Αυτοδιοίκηση. Συγκεκριμένα, και θέλω να καταγραφεί αυτό, με την Κεντρική Ένωση Δήμων και Κοινοτήτων, με το Δίκτυο Ανθεκτικών Πόλεων, το οποίο ακούστηκε, και με την Ένωση Περιφερειών, όπου έγινε αναλυτικότατη διαβούλευση. Πιστεύω ότι αύριο που θα κληθούν οι φορείς, θα το πιστοποιήσουν.
Έγινε διαβούλευση με την ΠΟΜΙΔΑ, την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων, με το Ελληνικό Αγροτοδασικό Δίκτυο, το Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων, την WWF, την Ομάδα Flame του Αστεροσκοπείου, όλους αυτούς τους επιστημονικούς φορείς, που κατά καιρούς έχουν σταθεί, και ορθά ίσως, κριτικοί απέναντι σε αυτά τα φαινόμενα, όπως επίσης με την Ακαδημία Αθηνών. Κύριοι συνάδελφοι, και αναφέρομαι και στον κύριο Πουλά και σε άλλους συναδέλφους, αν διαβάζατε την ΑΣΥΔ, θα βλέπατε ότι η Επιτροπή Goldammer αναφέρεται σε πολλαπλά σημεία. Έχουν υιοθετηθεί, αν όχι τον σύνολο των παρατηρήσεών της, τα περισσότερα από αυτά. Ακούστηκε, μάλιστα, για κάποιο μέλος της Επιτροπής Goldammer, δεν υπήρχε ποτέ το μέλος ο κ. Γκουρμπάτσης.
Μπορεί να υπάρχει άλλη συνεργασία. Αλλά, όπως θυμάμαι, κύριε Ψυχογιέ, νομίζω ότι στην Επιτροπή Goldammer δεν ήταν αυτό το πρόσωπο. Εξάλλου, έγινε συνεννόηση με μια σειρά από επιστημονικούς φορείς και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Υιοθετήσαμε συστάσεις της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας. Το πόρισμα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ της 27ης Φεβρουαρίου του 2025. Σε εθνικό επίπεδο, όπως είπα, την έκθεση της Ακαδημίας Αθηνών όσον αφορά τις δασικές πυρκαγιές και την ανθεκτικότητα των δασών μας.
Μάλιστα, εγώ έστειλα και μια επιστολή προς τη Γενική Διεύθυνση Ευρωπαϊκής Πολιτικής Προστασίας και Επιχειρήσεων της Ανθρωπιστικής Βοήθειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ακριβώς για να γνωρίζουν και το νομοσχέδιο. Και βεβαίως, με όλους τους συνδικαλιστικούς φορείς του Πυροσβεστικού Σώματος, γιατί θα συμφωνήσω, βεβαίως, μαζί σας ότι προφανώς οι άνθρωποι της πρώτης γραμμής θα πρέπει να είναι εκείνοι οι οποίοι θα κληθούν να εφαρμόσουν και τις διατάξεις αυτές.
Βεβαίως σε επίπεδο ομοσπονδιών, οι οποίες είναι και αντιπροσωπευτικότατες. Γι’ αυτό και μπόρεσε και έγινε μια, νομίζω, πολύ καλή διαβούλευση. Στη συνέχεια αναρτήθηκε επί δύο εβδομάδες σε δημόσια διαβούλευση.
Υπήρξανε 1.258 σχόλια, εκ των οποίων βέβαια τα 52 μοναδικά σχόλια υιοθετήθηκαν σε διατάξεις του νομοσχέδιου, γι’ αυτό και επειδή αναφέρθηκε από κάποιους ότι υπήρξαν κάποια άρθρα παραπάνω, ήταν η βάση των σχολίων της διαβούλευσης αυτής. Πέρασαν άλλες δύο εβδομάδες μέχρι να κατατεθεί το νομοσχέδιο στην Ελληνική Βουλή και έρχεται με μια κανονική διαδικασία, γιατί άκουσα από εκπροσώπους της Αντιπολίτευσης, ότι έρχεται με μια κατεπείγουσα διαδικασία. Καμία κατεπείγουσα, νομίζω είστε όλοι έμπειροι και ξέρετε ότι ακολουθούμε την κανονική διαδικασία νομοθέτησης. Συνεδριάζει, σήμερα, η Επιτροπή, αύριο καλούνται οι φορείς, περνάνε αρκετές μέρες μέχρι να πάμε στην συζήτηση τη Δευτέρα, περνάνε άλλες δύο μέρες να πάμε στην Β’ Ανάγνωση και μετά πάμε στην Ολομέλεια. Θέλω να καταγραφούν αυτά, γιατί πραγματικά πολλές φορές, όντως, στο παρελθόν υπήρξαν κακά παραδείγματα νομοθέτησης από πολλές κυβερνήσεις. Αλλά τουλάχιστον για αυτό το νομοσχέδιο τουλάχιστον θα σας κάνω μια ειλικρινή συζήτηση και να πούμε ότι η διαδικασία η οποία ακολουθήθηκε ήταν μια εκτενής διαβούλευση από την αρχή. Από εκεί πέρα, στην ουσία το νομοσχέδιο νομίζω θα έχουμε την ευκαιρία και στις υπόλοιπες συνεδριάσεις να πούμε πολλά παραπάνω. Όπως είπα προηγουμένως, όμως, η διαβούλευση αυτή έγινε και με τους επιστημονικούς φορείς, εκείνους οι οποίοι πραγματικά έχουν αφιερώσει όλους τη γνώση τις τελευταίες δεκαετίες πάνω σε αυτά τα ζητήματα. Έγινε ένας συστηματικός διάλογος με όλους τους κοινωνικούς φορείς και πιστεύω ότι αύριο αυτό θα αποτυπωθεί και στην συζήτηση.
Αλλά, το βασικότερο από όλα είναι ότι καταφέραμε και πήραμε πάρα πολλά μοντέλα, καλά μοντέλα από το εξωτερικό. Όχι ως μια μηχανική μεταφορά αυτών των μοντέλων στην Ελλάδα, αλλά στην ουσία με την έννοια μιας κοινής δοκιμασίας. Βλέπουμε ότι στη Μεσόγειο, αλλά συνολικά και στην Ευρωπαϊκή Ήπειρο ,δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια έχουμε καταστροφικές πυρκαγιές. Πολύ ορθά αναφέρθηκε από τη Νέα Αριστερά, αν θυμάμαι καλά, ότι ξεπεράσαμε πέρυσι τα δέκα εκατομμύρια στρέμματα δασικών εκτάσεων σε επίπεδο Ευρώπης που ήταν, δυστυχώς, η μεγαλύτερη έκταση που κάηκε ποτέ τα τελευταία σαράντα χρόνια.
Αυτά, προφανώς, είναι καμπανάκια τα οποία θα χτυπάνε και πρέπει να τα λάβουμε υπόψη μας προκειμένου να δώσουμε βαρύτητα σε επίπεδο πρόληψης. Όσον αφορά τώρα το θεσμικό οικοδόμημα, πάνω στο οποίο έρχεται το παρόν νομοσχέδιο να απαντήσει σε ζητήματα, να πούμε το εξής, και νομίζω αναφέρθηκε και από τον εισηγητή της πλειοψηφίας πολύ ορθά.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, μέχρι το 2019, πολύ απλά, δεν υπήρχε Πολιτική Προστασία στη χώρα. Δεν υπήρχε ένας Εθνικός Μηχανισμός Διαχείρισης Κρίσεων, υπήρχε μία πολυδιάσπαση αρμοδιοτήτων, φορείς οι οποίοι ήταν ασυντόνιστοι και, δυστυχώς, για πρώτη φορά κληθήκαμε το 2020, όντως , να χτιστεί αυτός ο μηχανισμός. Ερχόμαστε, λοιπόν, έξι χρόνια μετά, βλέπουμε τι πήγε σωστά στην εφαρμογή αυτού του Εθνικού Μηχανισμού και πάνω σε αυτό πατούμε. Δεν ανακαλύπτουμε την πυρίτιδα, δεν φέρνουμε ένα νέο νομοσχέδιο να αλλάξει από την αρχή το μηχανισμό. Εκεί που είδαμε, όντως, ότι πρέπει να δώσουμε παραπάνω βαρύτητα και μάλιστα, το έχετε πει και εσείς πολλές φορές κατ’ επανάληψη στις Επιτροπές αυτής της Βουλής, ήταν στην πρόληψη. Και από το ΠΑΣΟΚ έχω ακούσει αντίστοιχες προτάσεις και από το ΣΥΡΙΖΑ και από τη Νέα Αριστερά και από το Κομμουνιστικό Κόμμα. Όλοι μιλάμε για την πρόληψη. Στην ουσία, το συγκεκριμένο νομοσχέδιο πατάει κατά 80%, μην πω και λίγο παραπάνω, πάνω σε αυτό το οποίο, ίσως, πονάμε περισσότερο από την χώρα. Στην πρόληψη και θα έχουμε την ευκαιρία να το αναλύσουμε και στη συνέχεια.
Για πρώτη φορά, για παράδειγμα, ο μηχανισμός ο οποίος δημιουργήθηκε το 2020 μας έδωσε την δυνατότητα να έχουμε μια συνολική εικόνα των συμβάντων. Το ΕΣΚΕΔΙΚ, το οποίο αυτή τη στιγμή λειτουργεί εντός του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, είναι ένας μηχανισμός πολύ σοβαρός και νομίζω έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητα του τα τελευταία χρόνια, καλώντας να διαχειριστεί δύσκολες καταστάσεις ταυτόχρονες. Ειδικά, σε περιπτώσεις όπως μέσα στο καλοκαίρι, που οι συνθήκες είναι τέτοιες που μας δίνουν πολλαπλά περιστατικά. Όμως, δεν είναι μόνο οι δασικές πυρκαγιές που καλείται να διαχειριστεί το Πυροσβεστικό Σώμα εντός του καλοκαιριού, είναι και πολλές αστικές και αυτό πολλές φορές το παραγνωρίζουμε όταν μιλάμε για τις δασικές πυρκαγιές. Γενικότερα, καταφέραμε να δημιουργήσουμε ένα μηχανισμό τέτοιο, όπου πραγματικά έχουμε φτάσει σε ένα πολύ καλό σημείο και ερχόμαστε με το παρόν σχέδιο νόμου να βελτιώσουμε πάρα πολλά σημεία του μηχανισμού, κυρίως στο κομμάτι της πρόληψης. Πριν από αυτό, στην εκπαίδευση αλλά και μετά από τα περιστατικά, στο ζήτημα της λογοδοσίας και της διαφάνειας. Δηλαδή, το γεγονός ότι για πρώτη φορά πλέον θα είναι υποχρεωτικό να κατατίθεται η έκθεση προς την Βουλή των Ελλήνων και από εκεί και πέρα να γίνεται μια συζήτηση και θα είναι υποχρεωτικό μετά από έξι μήνες, ο εκάστοτε Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας , να φέρει ένα Υπόμνημα και να λέει τι έκανε με βάση τη συζήτηση στη Βουλή; Νομίζω ότι είναι βήματα τα οποία είναι αναγκαία και θα πρέπει να έχουν γίνει σχεδόν πάρα πολλά χρόνια και θα πούμε και πάρα πολλά πράγματα. Μιλήσατε πάρα πολύ για το θέμα ενίσχυσης του Πυροσβεστικού Σώματος.
Κυρίες και Κύριοι συνάδελφοι, το 2019 το Πυροσβεστικό Σώμα αποτελούνταν από 13.900 άτομα, γυναίκες και άντρες, 14.000 ήταν οι μόνιμοι και οι πενταετείς και 900 ήταν οι εποχικοί. Την περσινή περίοδο επιχειρήσαν 18.000 άτομα, 15.500 μόνιμοι και πενταετείς και 2.500 εποχικοί πενταετούς συμβάσεως. Θυμίζω ότι κατόπιν εισηγήσεως μου, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε άλλες 1.076 προσλήψεις για το έτος 2026 και επειδή θα έχουμε πολύ λίγες αποχωρήσεις, θα πλησιάσουμε έναν αριθμό ρεκόρ φέτος που θα είναι 19.000 άτομα. Δηλαδή 16.500 θα είναι οι μόνιμοι και πενταετούς υποχρέωσης και 2.500 εποχικοί. Όμως προσέξτε, 16.500 και 2.500. Οι οργανικές θέσεις του Πυροσβεστικού Σώματος είναι 17.481. Δηλαδή, μαζί με τους εποχικούς υπερκαλύπτουμε κατά 1.700 άτομα τις οργανικές θέσεις του Πυροσβεστικού Σώματος. Δεν νομίζω ότι υπάρχει άλλος τομέας του ευρύτερου Δημοσίου, όπου πραγματικά αυτοί οι οποίοι υπηρετούν, έστω, για τους 8 μήνες υπερκαλύπτουν κατά τόσο μεγάλο ποσοστό τις οργανικές θέσεις που υπάρχουν.
Επίσης, το 2022 ο Προϋπολογισμός του Υπουργείου ήταν 585 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός που ψήφισε η Βουλή των Ελλήνων το Δεκέμβριο για το έτος 2026 είναι στο 1,460 εκατομμύρια δηλαδή μία αύξηση πάνω από το 100%, δηλαδή 140%, μόλις σε τέσσερα χρόνια. Τι δείχνει αυτό κυρίες και κύριοι συνάδελφοι; Ότι επενδύουμε και στον ανθρώπινο παράγοντα αλλά ,βεβαίως, και σε χρήματα για την πρόληψη. Δηλαδή, τη γρήγορη αντιμετώπιση των περιστατικών από κατάσταση όπου χρειάζεται. Επομένως, προφανώς, πέρα από τις διατάξεις γιατί ακούστηκε ότι φαίνονται διατάξεις, αλλά δεν υπάρχουν τα πόδια από κάτω για να τις υποστηρίξουν. Τα πόδια κύριε Ψυχογιέ, κύριοι Συνάδελφοι, είναι αυτά που σας περιγράφω.
Κύριε Ψυχογιέ, κύριε συνάδελφε, είναι αυτά που σας περιγράφω και το προσωπικό και η χρηματοδότηση. Θυμίζω ότι σε προηγούμενο νομοσχέδιο όσον αφορά το προσωπικό είχαμε μία σειρά από διατάξεις που αφορούσαν τη μέριμνά τους. Θυμίζω τριπλασιάσαμε τα βραδινά, τις απολαβές, τις αποζημιώσεις, εκεί διπλασιάσαμε ανάλογα την περίπτωση και στους εποχικούς και στους μόνιμους και στους πενταετής. Ερχόμαστε εδώ πέρα και μιλάμε για τα ρεπό τα οποία αυξάνονται από 16 σε 24. Αυτά είναι μισθολογικές αυξήσεις για το ανθρώπινο δυναμικό του σώματος. Δεν λέω για τις γενικότερες προβλέψεις, ούτως ή άλλως, της κυβέρνησης για τις αυξήσεις στους μισθούς στους ενστόλους. Εγώ σας λέω συγκεκριμένα το ότι ερχόμαστε εδώ και νομοθετούμε. Άρα προφανώς υπάρχει και η μέριμνα και βεβαίως και πολλά άλλα πράγματα τα οποία θα πούμε και στη συνέχεια.
Ακούγεται πολλές φορές και ακούς και σήμερα η κριτική ότι δίνουμε περισσότερη βαρύτητα στην καταστολή και όχι στην πρόληψη. Νομίζω είπα αρκετά πράγματα για αυτό, αλλά θέλω να πω όμως για το θέμα της πρόληψης ότι προφανώς δεν μπορεί να σταθεί μόνη της αν δεν στηρίζεται ήδη σε ένα αξιόπιστο και ένα επαρκή μηχανισμό αντιμετώπισης των περιστατικών.
Πρώτα χτίζεις τον μηχανισμό, να μπορείς να αντιμετωπίζεις τα γεγονότα και βεβαίως ρίχνεις και τη βαρύτητά σου και στην πρόληψη και ερχόμαστε αυτό να καλύψουμε το κενό σήμερα. Βεβαίως η πρόληψη, ξέρετε ότι από μόνη της, δεν μειώνει την πιθανότητα και την ένταση ενός κινδύνου, στην ουσία δεν την μηδενίζει αλλά αυτό το οποίο έρχεται να κάνει, είναι να κουμπώσει μαζί με την καταστολή του περιστατικού, του φυσικού φαινομένου και μαζί με την αποκατάσταση να αποτελέσουν τις τρεις φάσεις αντιμετώπισης ενός ολιστικού σχεδίου που αφορά αυτό το φαινόμενο των φυσικών καταστροφών. Συνεπώς, αυτό το οποίο ερχόμαστε να αποκαταστήσουμε είναι στην ουσία με το παρόν νομοσχέδιο, ένα σύστημα το οποίο μπορεί να αντέξει το συμβάν, ώστε να έχει και τον χρόνο και τη γνώση αλλά και την ασφάλεια έτσι ώστε να επενδύσει ουσιαστικά στην πρόληψη.
Και επαναλαμβάνω, πρόληψη, το έχουμε πει κατ΄ επανάληψη σε αυτή την αίθουσα. Το σχέδιο όμως νόμου το οποίο θα συζητήσουμε αυτές τις ημέρες επιδιώκει για πρώτη φορά να το θέσει σε μια ολιστική διάσταση, όχι ως μία θεωρητική ή γραφειοκρατική άσκηση, αλλά στην ουσία ένα θεσμικό εργαλείο το οποίο θα μεταφράζεται σε έναν εθνικό σχεδιασμό με συγκεκριμένες τοπικές επιλογές, γιατί κάθε περιοχή έχει την ιδιαιτερότητά της στο ζήτημα αυτό, σε προτεραιότητες σε συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα αλλά κυρίως σε μία σαφή κατανομή των ρόλων και το ζήτημα της ευθύνης.
Νομίζω είναι περιττό να αναφέρω ότι ο κίνδυνος δεν περιορίζεται ούτε από την γεωγραφία, ούτε από τον χρόνο αλλά δυστυχώς πολλές φορές υπερβαίνει τοπικά σχέδια ακόμα και περιφερειακά σχέδια. Συνεπώς, για να μπορέσει ο προληπτικός σχεδιασμός να εφαρμοστεί θα πρέπει να συνδυαστεί και με την επιχειρησιακή ετοιμότητα και τη διοίκηση στο πεδίο. Γι’ αυτόν τον λόγο εξάλλου με το παρόν σχέδιο νόμου εισάγουμε τα Περιφερειακά Κέντρα Διαχείρισης Κρίσεων, τα οποία στην ουσία για να απαντήσω, αλλά νομίζω θα έχουν τη δυνατότητα και στην κατ’ άρθρο συζήτηση, να σας πω ότι προφανώς έγινε αλλαγή του σχεδιασμού και σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό των φαραωνικών έργων των ΠΕΚΕΠ, το οποίο δεν ήτανε επιχειρησιακά ορθά αυτή τη στιγμή τον πρώτο ρόλο τον έχει συντονιστικά η πυροσβεστική και από εκεί πέρα όλοι οι συναρμόδιοι φορείς όπως γίνεται με τα ΕΣΚΕΔΙΚ, θα είναι στα περιφερειακά κέντρα στα 13 μικρά ΕΣΚΕΔΙΚ σε κάθε περιφέρεια έτσι ώστε να υπάρχει μια συναντίληψη και κοινή επιχειρησιακή εικόνα των γεγονότων.
Επίσης θα πρέπει να υπάρχει μια ενιαία άλλη σειρά διοίκησης και συντονισμός. Γι’ αυτό το λόγο κάνουμε και τα συγκεκριμένα κέντρα. Και επίσης στο ίδιο πλαίσιο, δηλαδή της πρόληψης εντάσσονται όλα αυτά τα εργαλεία που αναφέρονται και στο νομοσχέδιο, όπως για παράδειγμα η προδιαγεγραμμένη καύση, η ενδεχόμενη βόσκηση. Αυτά είναι προτάσεις τα οποία δεν έρχεται μια κέντρο-δεξιά κυβέρνηση να τα κάνει. Είναι και προτάσεις που και το WWF έχει επιχειρηματολογήσει για αυτό και πολλές άλλες οργανώσεις και συλλογικότητες. Δεν είναι κάτι το οποίο ερχόμαστε και να ανακαλύπτουμε ξαφνικά έναν νέο κόσμο. Και θεωρώ ότι θα τα καταθέσουν και στην Επιτροπή οι συγκεκριμένοι φορείς.
Επίσης, θεσπίζουμε σαφείς κανόνες εμπλοκής και διαχείρισης συμβάντων, για ένα και μόνο λόγο. Πολλά στελέχη, ήταν ένα πάγιο αίτημα το οποίο έχουν τα στελέχη του πυροσβεστικού σώματος, δυστυχώς επικρέμεται μια Δαμόκλειος Σπάθη πάνω από το κεφάλι τους με το παραμικρό να πάνε στον εισαγγελέα. Όταν λοιπόν υπάρχουν οι συγκεκριμένες κανόνες εμπλοκής, δηλαδή το τι πρωτόκολλα και τι θα πρέπει να ακολουθηθεί, θα ξέρει ο κάθε αξιωματικός, το κάθε στέλεχος τι πρέπει να κάνει έτσι ώστε τουλάχιστον με βάση τα συγκεκριμένα πρότυπα και την εμπειρία να γίνεται το ορθό και να μην βρίσκεται συνεχώς στην πόρτα του εισαγγελέα κατηγορούμενος για αυτές τις υποθέσεις, με το παραμικρό. Επίσης, η αποτελεσματικότητα ενός σύγχρονου μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας δεν γίνεται μόνο από την δομή του αλλά και από την ποιότητα της πληροφορίας πάνω στην οποία λαμβάνονται οι αποφάσεις. Θεσπίζουμε πρωτοποριακές διατάξεις, δηλαδή βάζουμε τη μετεωρολογία μέσα στο κέντρο επιχειρήσεων. Γίνεται το Unit 7, η 7η Μονάδα που είναι πυρομετεωρολογία, πάλι μία από τις βασικές προτάσεις και της Επιτροπής αλλά και του Εθνικού Αστεροσκοπείου, που με αυτόν τον τρόπο έχουμε μία επιστημονική γνώση την στιγμή που γίνεται το γεγονός, υπερπολύτιμη, που να βοηθάει τους επιχειρησιακούς παράγοντες. Όπως επίσης η Επιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου, κάτι το οποίο έλειπε στη χώρα. Έχουμε μία εξαιρετική Επιτροπή Εκτίμησης Κινδύνου, αλλά όσον αφορά τον πλημμυρικό κίνδυνο ,δυστυχώς υπήρχε ένα κενό επιστημονικής γνώσης. Αυτό πλέον εντάσσεται οργανικά ως κομμάτι της επιχειρησιακής προσπάθειας.
Αξιοποιούμε την εθνική βάση δεδομένων, δηλαδή υποχρεώνονται πλέον όλοι οι φορείς του δημοσίου να έχουν, να βάζουν τα δεδομένα τους σε μία εθνική βάση δεδομένων για να γνωρίζουμε ανά πάθε στιγμή και ανά περιφέρεια και συγκεκριμένο χωρικό σημείο, τι περιλαμβάνει, κάποιες κρίσιμες υποδομές, τι πρέπει να προστατεύσουμε πιο γρήγορα, να υπάρχει μία επικαιροποίηση των στοιχείων. Επίσης οι Δήμοι υποχρεώνονται να έχουν αναλυτικά και δημόσια τα σχέδια πρόληψης και να συνδυάζονται επίσης και με την ειδική βάση δεδομένων και αυτό είναι κάτι προς την κατεύθυνση διαφάνειας των πολιτών. Θα μπορεί να μπαίνει οποιοδήποτε και να βλέπει στην περιοχή του, τι σχέδια πρόληψης έχουν κάνει οι Δήμοι; Λειτουργούν οι κρουνοί; Λειτουργούν τα σχέδια διαφυγής; Όλα αυτά τα οποία κανονικά θα έπρεπε να είναι αυτονόητα και ερχόμαστε ακόμη και σήμερα να τα συζητάμε. Όλα αυτά είναι στο πλαίσιο, επίσης της διαφάνειας και της συνεργασίας που έχουμε ως κεντρικό κράτος, τοπική αυτοδιοίκηση, αλλά και πολίτες.
Δίδεται επίσης πολύ μεγάλο βάρος στο ζήτημα της εκπαίδευσης, στην επαγγελματική συγκρότηση, νομίζω σ ‘αυτό τουλάχιστον από ό,τι κατάλαβα και από τις αρχικές τοποθετήσεις υπάρχει μια ευρύτερη συναίνεση. Μπορούμε να δούμε τις λεπτομέρειες στη συνέχεια, αλλά και αυτό η αναδιάρθρωση της Πυροσβεστικής Ακαδημίας δεν είναι μια απλή διοικητική μεταβολή. Το ζήτημα ότι πηγαίνουμε σε μια κατεύθυνση τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, με μέλη ΔΕΠ μόνιμα, με το δικαίωμα να κάνουμε μεταπτυχιακά, έρευνα και διδακτορικό να υπάρχει, να παράγεται μια γνώση και να μένει στην Πυροσβεστική Ακαδημία. Αυτό είναι κάτι το οποίο επίσης κατά τη γνώμη μου θα έπρεπε να είναι αυτονόητο, δεν ήταν μέχρι σήμερα και ερχόμαστε και το νομοθετούμε. Εθελοντισμός. Έχω πει κατά επανάληψη ότι δίνουμε πολύ μεγάλη βαρύτητα και στους εθελοντές του πυροσβεστικού σώματος και στους εθελοντές της Πολιτικής Προστασίας. Θυμίζω ότι τον Δεκέμβριο, υπήρξε μια κοινή υπουργική απόφαση με το Υπουργείο Οικονομικών και συγκεκριμένα με τον υφυπουργό τον κ. Κότσιρα, όπου απαλλάξαμε από τα τέλη κυκλοφορίας όλα τα οχήματα των οργανώσεων πολιτικής προστασίας που είναι εγγεγραμμένες στο μητρώο. Ως ένα ελάχιστο δείγμα αναγνώρισης πέραν της ηθικής και οικονομικής αυτών των οργανώσεων.
Ερχόμαστε για πρώτη φορά και προβλέπουμε ότι το κεντρικό κράτος με έναν συγκεκριμένο τρόπο, δηλαδή διαφανή, όσοι είναι εγγεγραμμένοι στο μητρώο, θα μπορεί να διαθέτει ισόποσα κάποιες από τις δαπάνες των οργανώσεων αυτών για να καλύπτουν έξοδα όπως είναι καύσιμα, όπως είναι διελεύσεις, ενδεχομένως από διόδια. Υπάρχει πρόβλεψη στον προϋπολογισμό, το είχαμε πει νομίζω και κατά τη διάρκεια της ψήφισης γύρω στις 600.000 που αυτό σημαίνει ότι γύρω στις 2.500 με 3.000 ανά οργάνωση θα μπορούν να τύχουν αυτής της χρηματοδότησής. Για πρώτη φορά έρχεται το κράτος. Παλιότερα τι γινότανε, πηγαίνανε στους δήμους, οι δήμοι με έναν τρόπο ο οποίος δεν ήταν και από απόλυτα σύννομος, προσπαθούσε να καλύψει κάποιες αυτές τις δαπάνες και στην ουσία είχαμε ένα ομιχλώδες τοπίο. Ερχόμαστε λοιπόν και αναγνωρίζουμε την προσφορά τους και βεβαίως είμαστε και σε συνεχή επαφή μαζί τους προκειμένου να δούμε και άλλα κίνητρα, γιατί εμείς πραγματικά πιστεύουμε πολύ στο εθελοντικό κίνημα, γιατί όσους προσλήψεις και αν γίνουν στους μόνιμους, είναι τέτοια η γεωμορφία της χώρας μας και η νησιωτικότητα και η ορεινότητα, που εκ των πραγμάτων θέλουμε παραπάνω άτομα στο πεδίο και επειδή υπάρχει πράγματι ένα φιλότιμο από τον λαό μας, θεωρώ ότι μπορούμε να προσελκύσουμε πάρα πολύ κόσμο στο ζήτημα του εθελοντισμού. Αλλά βέβαια πρέπει να έχουν συγκεκριμένο ρόλο, εκπαίδευση που θα έρθει το κράτος να το παρέχει, συγκεκριμένα η Ακαδημία Πολιτικής Προστασίας, να έχουν ασφαλείς συνθήκες επιχείρησης, να μην υπάρχει κάποιος κίνδυνος για την σωματική τους ακεραιότητα και βεβαίως να μην υπάρχει μία περιστασιακή και αποσπασματική αξιοποίησή τους.
Κλείνοντας κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα πω ότι τουλάχιστον αν σε κάτι συμφωνούμε είναι ότι η κίνδυνοι που έχουμε δει τα προηγούμενα χρόνια από τις φυσικές καταστροφές, είναι κάτι το οποίο δυστυχώς, θα μας συντροφεύει και τα επόμενα χρόνια. Άρα εμείς οφείλουμε ως κεντρικό κράτος, από τη μία να κάνουμε την νομοθέτηση την απαραίτητη έτσι ώστε να υπάρξουν όλα τα θεσμικά εργαλεία και η χρηματοδότηση, όπως είπα και στις τρεις φάσεις αντιμετώπισης των φυσικών καταστροφών που είναι πρόληψη, ανταπόκριση και αποκατάσταση. Να δώσουμε τα εργαλεία στους Δήμους και πραγματικά με πολύ μεγάλη χαρά θα ακούσουμε αύριο τους εκπροσώπους τους να μας πούνε και προτάσεις και να μας πούνε και πώς βλέπουν και το νομοσχέδιο. Γιατί είναι μαζί με τους πυροσβέστες εκείνοι που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αντιμετώπισης των περιστατικών.
Να θυμίσω επίσης, το είχαμε πει και στον απολογισμό της αντιπυρικής ότι από τον Μάιο φέτος, μάλλον πέρυσι το 2025 μέχρι τέλη Οκτωβρίου, αντιμετωπίστηκαν 5.250 ενάρξεις πυρκαγιών. Το λέω γιατί είναι ένας τεράστιος αριθμός που καλείται και το πυροσβεστικό σώμα και γενικά ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας και η δήμοι και οι περιφέρειες να αντιμετωπίσουν κάθε χρόνο. Συνήθως στεκόμαστε στις 10-15 περισσότερα πιο μεγάλες που δίνουν και τις καταστροφές, αλλά για να αντιληφθεί και ο κόσμος στην προσπάθεια που γίνεται, πέρα από αυτές τις 50-40 ίσως που δίνουν τις καταστροφές, έχουμε άλλες 5.200 που έχουν αποτραπεί, που έχουν σβήσει σε λιγότερο από δύο ώρες ενδεχομένως ή μία ώρα και δεν έχουν προκαλέσει καμία καταστροφή ή τουλάχιστον πολύ μικρή καταστροφή. Και νομίζω ότι αυτό οφείλουμε να το λέμε και να τονίζουμε και πολύ ορθά ακούστηκε σε αυτήν την αίτηση ότι δεν είναι τυχαίο ότι ο Έλληνας και η Ελληνίδα Πυροσβέστης αυτή τη στιγμή βρίσκονται στην υψηλότερη εκτίμηση του Ελληνικού λαού, ακριβώς για την προσφορά τους αυτή. Συνεπώς, θα έχουμε την ευκαιρία να πούμε και στις υπόλοιπες συνεδριάσεις, νομίζω με λεπτομέρειες.
Το Υπουργείο είναι ανοιχτό και σε προτάσεις συγκεκριμένες επί των συγκεκριμένων άρθρων. Και νομίζω και θα κλείσω με αυτό, ότι όπως δόθηκε ο απαραίτητος χρόνος για την διαβούλευση και με τους κοινωνικούς φορείς και με όλους τους συμμετέχοντες και υιοθετήθηκαν πραγματικά αυτούσιες προτάσεις στο παρόν νομοσχέδιο, θα έχουμε την δυνατότητα να δούμε εφόσον υπάρχουν βελτιώσεις στη συνέχεια και ακουστούν προτάσεις στα κόμματα της αξιωματικής και της μείζονος και της ελάσσονος και γενικότερα της αντιπολίτευσης στα θέματα αυτά, να υιοθετήσουμε αυτές τις προτάσεις.
Ευχαριστώ πολύ».
